Slapende klimaatinnovatiereuzen

Ondanks of wellicht wel dankzij de voortwoedende coronapandemie staat ESG bij veel bedrijven nog altijd hoog op de agenda. Als gevolg daarvan kunnen de ESG-investeringen in 2020 een verdere vlucht nemen, waarbij een van de uitdagingen voor bedrijven zal zijn hoe zij hun werknemersbestand gereedmaken voor de toekomst. Als belegger kun je hierop anticiperen door op basis van alternatieve data de winnaars van morgen te ontdekken.

De uitbraak en verdere verspreiding van het coronavirus heeft een grote impact op onze samenleving. Veel beleggers vragen zich daarbij af welke impact de coronapandemie heeft op duurzame investeringen.

Duidelijk is dat langetermijntrends zoals bevolkingsgroei, vergrijzing en biodiversiteit nog altijd actuele thema’s zijn en dat voorlopig ook blijven. De coronacrisis onderstreept juist dat duurzame ontwikkeling de toekomst heeft en sommige analisten denken zelfs dat het coronavirus een katalysator zal zijn voor ESG-investeringen.

Deze verwachting wordt onderstreept door de economische voordelen die hieruit kunnen voortvloeien. Zo schatte de Global Commission on the Economy and Climate in 2018 dat de economische voordelen tot aan 2030 kunnen oplopen tot 26 biljoen dollar. Dit zou voor het komende decennium een verdubbeling betekenen van de investeringen in duurzame energie, zo blijkt uit onderzoek van IRENA.

Duurzame patentaanvragen

Velen denken dat de grote klimaatinnovaties gedaan worden door kleine startups met een revolutionaire visie. Deze perceptie kan voortvloeien uit het feit durfkapitaalfondsen zich vooral richten op startups.

Empirisch bewijs laat echter een U-vormig verband zien tussen schaalgrootte en innovatie, wat suggereert dat grote bedrijven met grotere R&D-budgetten juist beter kunnen innoveren. Vooralsnog lijken het potentieel van de overvolle R&D-pijpleidingen die grote bedrijven hebben te worden genegeerd.

Om kansrijke bedrijven te ontdekken zijn de traditionele middelen niet langer genoeg. Steeds meer beleggers maken dankzij technologische ontwikkelingen gebruik van de mogelijkheid om dieper in alternatieve databronnen te duiken en op deze wijze nieuwe kansen te ontdekken.

Een goed voorbeeld daarvan zijn het aantal geregistreerde patenten. Zo analyseerde MSCI de database van de European Patent Office naar ingediende patenttechnologieën gericht op klimaatveranderingsbeperkende technologieën tussen 2013 en 2017. Dit resulteerde in 1.300 patenten en liet zien dat bedrijven die zowel het grootste aantal algemene patenten aanvroegen, ook de meeste koolstofarme octrooien aanmeldden.

Deze positieve correlatie impliceert dat bedrijven met de hoogste R&D-budgetten ook de grootste kans hebben om efficiënte koolstofarme oplossingen te lanceren. De meeste koolstofarme patenten werden aangevraagd door bedrijven in de consumentensector, industrie en informatietechnologie. Het overgrote deel van de aanvragen was daarbij afkomstig van bedrijven in Japan, gevolgd door de Verenigde Staten en Zuid-Korea.

De leiders van morgen

Een van de verrassende uitkomsten in het onderzoek van MSCI is dat bedrijven die momenteel een leidende rol spelen bij bestaande schone technologische oplossingen, mogelijk niet goed gepositioneerd zijn om hun voorsprong op de concurrentie in het komende decennium vast te houden. In de analyse komt naar voren dat een aantal bedrijven die de afgelopen jaren aanzienlijke inkomsten genereerden uit duurzame oplossingen, in diezelfde periode slechts een handvol koolstofarme patenten hebben ingediend.

Aan de andere kant blijkt dat bedrijven die de afgelopen vijf jaar de meeste koolstofarme octrooien hebben aangevraagd, waaronder Toyota, LG Chem en General Electric, momenteel minder dan 20% van hun totale omzet genereren met duurzame producten en diensten. Deze bedrijven zitten in een transitie richting een koolstofarme economie en kunnen de duurzame leiders van morgen worden.

Een goed voorbeeld daarvan is Air Products & Chemicals. Het bedrijf produceert atmosferische en waterstofgassen, maar een groot deel van de 162 koolstofarme octrooien die het bedrijf de afgelopen vijf jaar indiende zijn gericht op technologieën die nog niet volledig gecommercialiseerd zijn. Door alleen te kijken naar de huidige producten en diensten van Air Products & Chemicals kunnen beleggers het toekomstige bedrijfspotentieel en de bijdrage aan duurzame oplossingen onderschatten.

Andere bedrijven die volgens MSCI slapende innovatiereuzen zijn voor een duurzame toekomst zijn onder meer Daimler, Royal Dutch Shell en Toray Industries.

Transitie van menselijk kapitaal

Een van de andere grote uitdagingen waar bedrijven in de duurzame transitie voor staan is de digitale transformatie en de impact daarvan op het werknemersbestand.

Een onachtzaam moment of een te ambitieuze agenda kan desastreuze gevolgen hebben. Een van de voornaamste voorbeelden hiervan is Provident Financial PLC. Als gevolg van een digitale revolutie haalde de Britse financieel dienstverlener de bezem door het personeelsbestand, waarbij onder meer een groot aantal schuldcollectanten werd vervangen door analytische software en kleiner team. Deze transitie ging echter te snel en leidde ertoe dat de winst van Provident met 50% daalde.

In de auto-industrie en componentensector is de transitie goed zichtbaar. Dit is het gevolg van de opkomst van elektrische auto’s, die dankzij minder onderdelen eenvoudiger te assembleren zijn en bedrijven daarvoor meer robots kunnen inzetten. Zo kondigde Ford aan alleen al in Europa 12.000 banen te schrappen, wil Daimler het 130.000 tellende personeelsbestand met bijna 10% reduceren en overweegt Nissan zelfs 20.000 banen te laten verdwijnen.

Ondanks deze personeelsreducties zijn autofabrikanten naarstig op zoek naar nieuw talent. Elektrische auto’s zijn voorzien van geavanceerde software en elektronische systemen en verwacht wordt dat in 2030 software 30% van de autowaarde vertegenwoordigt. Autofabrikanten hebben echter grote moeite om gekwalificeerd personeel te vinden. Zo is Volkswagen al langere tijd naarstig op zoek naar softwareontwikkelaar engineers.

Maar niet alleen de financiële sector en auto-industrie heeft te maken met een transformatie van het werknemersbestand. Ook energiebedrijven, staalfabrikanten en restaurants zitten volop in transitie. Bedrijven die enerzijds personeel vervangen door automatisering en anderzijds nieuwe bedrijfsonderdelen opzetten om de concurrentie aan te gaan, zullen naar verwachting het hardst worden geraakt. Beleggers dienen daarom oog te houden voor bedrijven die een succesvolle transformatie van hun werknemersbestand weten te bewerkstelligen.

Kip met de gouden eieren

Vooralsnog heerst er veel onzekerheid over de uiteindelijke waarde van alle koolstofarme patenten en wanneer zowel de bedrijven die deze hebben ingediend als beleggers mogen rekenen op enig rendement. Decennia aan academisch onderzoek naar octrooien en hun relatie tot innovatie en bedrijfswaarde, geven aan dat veel markt- en operationeel gerelateerde factoren bepalen of bedrijven uiteindelijk garen spinnen bij hun ingediende octrooien.

Desalniettemin kunnen beleggers die alternatieve databronnen onderzoeken een voorsprong hebben op de markt. Octrooiaanvragen en hoe bedrijven hun werknemersbestand transformeren zijn maar een paar van dit soort bronnen om de winnaars van morgen in de koolstofarme markt te identificeren.